Reflectie voor jeugd- en gezinsprofessionals

Bij reflectie staat jouw professionele handelen centraal. Reflectie is gericht op jouw individuele vakinhoudelijke ontwikkeling. Het gaat dus bij reflectie niet om het proces van de cliënt. Het gaat bij reflectie ook nadrukkelijk (maar niet alleen) om het proces van de hulpverlener. En daarnaast om kennis en kunde – de theoretische bagage en inzichten die het handelen van de hulpverlener expliciet maken.

Wat is reflectie?

Tijdens de reflectie moeten drie verschillende dimensies van professionaliteit in samenhang met elkaar aan bod komen. De dimensies zijn:

  • technisch-instrumenteel – Gebruik ik de juiste methoden, technieken, richtlijnen en kan ik uitleggen waarom?
  • normatief – Maak ik de juiste (beroepsethische) afwegingen en hoe komen deze tot stand?
  • persoonlijk – Doe ik mijn werk op een manier die bij mij past, is mijn handelen echt, waarachtig?

Als jeugd- en gezinsprofessional moet je in je portfolio kunnen aantonen dat je daadwerkelijk hebt gereflecteerd. Je verklaart dat je hebt deelgenomen aan reflectiebijeenkomsten. Ook moet je voor elke reflectievorm die je opneemt in je portfolio aangeven op welke manier de drie dimensies aan bod zijn gekomen tijdens de reflectiebijeenkomsten. Als die bijeenkomsten worden begeleid door een supervisor die geregistreerd is in het supervisorenregister van LVSC, NIP of NVO dan vervalt die laatste eis. Je hoeft de drie dimensies dan niet in te vullen. Wel moet je een ondertekende verklaring van je supervisor uploaden. Deze verklaring is te downloaden in Mijn SKJ.

Wat is de definitie van reflectie voor jeugd- en gezinsprofessionals?

Bij reflectie staat het professionele handelen van de professional centraal. Reflectie is gericht op de individuele vakinhoudelijke ontwikkeling van de professional. In het kader van de individuele vakinhoudelijke ontwikkeling komen verschillende dimensies van professionaliteit aan bod: technisch-instrumenteel (is mijn handelen effectief en efficiënt?), normatief (is mijn handelen ethisch verantwoord?) en persoonlijk (is mijn handelen echt, waarachtig?). Het gaat dus bij reflectie niet om het proces van de cliënt. Het gaat bij reflectie ook nadrukkelijk (maar niet alleen) om het proces van de hulpverlener. En daarnaast om kennis en kunde – de theoretische bagage en inzichten die het handelen van de hulpverlener expliciet maken. De 3 dimensies dienen in samenhang aan bod te komen in de reflectie voor beroepsregistratie.

Hoe kan ik de drie dimensies invullen in Mijn SKJ? Een richtlijn.

Technisch instrumenteel
Hoe kies ik in een situatie de specifieke kennis, methoden, technieken en richtlijnen? Op welke manier pas ik deze toe in concrete situaties? Op welke manier gebruik ik kennis, methodieken, richtlijnen en instrumenten om mijn handelen te onderbouwen? Ben ik hiaten tegengekomen in mijn kennis of de toepassing daarvan? Hoe ben ik vervolgens omgegaan met die hiaten?

Normatief
Ben ik mij over het algemeen bewust van de normatieve dimensie van mijn handelen? Heb ik voldoende oog voor de morele aspecten van een situatie? Als ik nadenk over de morele aspecten in een casus, in hoeverre spelen mijn eigen normen en waarden dan een rol? En op welke manier kom ik de normen en waarden van andere betrokkenen op het spoor? Hoe onderbouw ik mijn handelen in termen van normen en waarden? En op welke manier integreer ik de beroepsethische normen (beroepscode) in mijn handelen?

Persoonlijk
Wie ben ik als persoon in de professionele relatie? Doe ik mijn werk op een manier die bij mij past? Op welke manier spelen mijn eigen ervaringen en overtuigingen een rol bij mijn handelen? Hoe bewaak ik de grenzen tussen mijn professionele handelen en persoonlijke betrokkenheid, ervaringen, waarden? Hoe ga ik om met de spanningsvelden die hierbij optreden?

Welke vormen van reflectie kan ik gebruiken? Een aantal voorbeelden.

Begeleide intervisie
Vorm van intercollegiale toetsing waarin sprake is van geregelde samenkomsten en een systematische aanpak van de reflectie op het professioneel handelen van de betrokkenen op basis van gelijkwaardigheid.

Ethische commissie/casuïstiekcommissie
Multidisciplinaire bijeenkomst waarin de verschillende perspectieven worden belicht, om tot afwegingen te komen die de grondslag vormen voor de verdere beleidsvoering in de casuïstiek.

Intercollegiale intervisie
Vorm van intercollegiale toetsing waarin sprake is van geregelde samenkomsten en een systematische aanpak van de reflectie op het professioneel handelen van de betrokkenen op basis van gelijkwaardigheid.

Methodische leerbijeenkomst
Dit is een intercollegiaal overleg, waarbij sprake is van geregelde samenkomsten en een gestructureerde aanpak van de reflectie op het professioneel handelen van de betrokkenen op basis van gelijkwaardigheid.

Moreel beraad
Het moreel beraad is een gestructureerde vorm van met elkaar verkennen van ethische kwesties of vraagstellingen uit het dagelijks werk waarvoor geen eenduidige oplossing is en sprake is van botsende waarden of belangen. Centraal staat de aandacht voor achterliggende (beroeps)waarden en normen en de vraag hoe het beroepsmatig handelen daarmee kan worden verantwoord.

Supervisie
Supervisie is een persoonlijk leerproces van de supervisant onder begeleiding van een supervisor. De supervisant wordt tijdens supervisiebijeenkomsten gestimuleerd tot reflectie op eigen leerproces en op eigen professioneel handelen, waarbij persoonlijke ontwikkeling en werkervaring elkaar direct en wederzijds beïnvloeden.

Verdiepingsbijeenkomsten n.a.v. methodiektrainingen
Begeleide bijeenkomsten door inhoudelijke experts over een (recent) gevolgde methodiektraining. In de bijeenkomst legt de inbrenger de eigen casus naast de meetlat van de methodiek. De deelnemers bevragen elkaar en de inbrenger over de methodiek. Wat heb je gedaan? Wat zou je kunnen doen en waarom?

Video Interactie Begeleiding
VIB is een vorm van begeleide intervisie waarbij aan de hand van praktijkcasussen die door professionals zijn gefilmd, op een systematische wijze gereflecteerd wordt op het professioneel handelen van de betrok-kenen op basis van gelijkwaardigheid.

Consultatie
Consultatie is een begeleidingsvorm waarbij er een gerichte vraag of werkprobleem aan de orde wordt gesteld door een medewerker. Meedenken met en vragen stellen over een probleem/dilemma waarbij de medewerker naar zichzelf kijkt en daarbij het eigen handelen overdenkt.

Teambegeleiding
Teambegeleiding is een begeleidingsvorm die gericht is op samenwerking. Ieder teamlid kijkt naar zichzelf in de samenwerking met zijn/haar teamleden t.b.v. de teamdoelen en de inhoud van het werk. De begeleiding stimuleert tot reflectie op eigen handelen in de samenwerking. Ieder teamlid wordt zich bewust van zijn/haar invloed op de teamsamenwerking, waarbij persoonlijke ontwikkeling en teamontwikkeling centraal staat.

Dialoog in autonomie
In een dialoog waar bij het niet gaat om expliciet stellingnames (discussie) maar vooral het zoeken naar verbinding in de meningen en opties en waarbij de lijnverantwoordelijke(n) een duidelijke coachende en ontvangende/ondersteunende rol heeft. Een kenmerk van dit overleg is juist de betrokkenheid van de lijnverantwoordelijke(n), maar wel met een andere rol!

Methodische werkbegeleiding
MWB is een combinatie van:

  • Reflectie: binnen de MWB wordt ruimte geboden om op een gestructureerde manier de reflectie te begeleiden.
  • Methodiek: De pijler methodiek is het versterken en vergroten van vaardigheden welke medewerkers nodig hebben om hun werk professioneel uit te voeren. Dit kan vormgegeven worden door het trainen van nieuwe vaardigheden of verfijnen van bestaande vaardigheden.
  • Casuïstiekbespreking: Wanneer een hulpverlener een cliëntgerichte vraag inbrengt, leert het team de cliënt kennen door de ogen van de hulpverlener. De wijze waarop de hulpverlener zijn cliënt beschrijft, is bepalend in de uiteindelijke uitwerking van de vraag.

Werkgerichte coaching
Intercollegiale begeleiding, leren van elkaar, waarin sprake is van geregelde samenkomsten en een systematische aanpak van de reflectie op het professioneel handelen van de betrokkenen op basis van gelijkwaardigheid.

Herregistratiepunten

Voor ieder uur gevolgde reflectie mag je 1 punt tellen. Aan het eind van je herregistratieperiode van 5 jaar heb je 60 punten reflectie nodig. Dit is dus gemiddeld 12 uur reflectie per jaar.

Reflectie invoeren in Mijn SKJ

Als je bent ingelogd in Mijn SKJ, klik je in het linker menu op Herregistratie, en daarna op de button + Reflectie. We adviseren je om regelmatig (bijvoorbeeld 1x per jaar) de gevolgde reflectie in je dossier te uploaden. Ook als je van baan verandert of een andere functie krijgt is het handig om op dat moment de gevolgde reflectie in te voeren. Een leerverslag is niet nodig, maar mag natuurlijk altijd ingediend worden.

Bij het indienen van reflectie in de kamer Jeugd- en gezinsprofessionals is het aantal deelnemers in je reflectiegroep niet (meer) van toepassing.

Als je het digitale reflectieformulier door je supervisor wil laten ondertekenen, kun je via de button ‘download’ het formulier met de ingevoerde gegevens downloaden. Als het ondertekend is, kun je het daarna weer uploaden.  Jouw supervisor moet dan wel geregistreerd zijn in het supervisorenregister van LVSC, NIP of NVO.

Download: Registratiecriteria Jeugd- en gezinsprofessional

FAQ

Wanneer wordt mijn herregistratie beoordeeld?

Officieel hebben wij 3 maanden om je herregistratie-aanvraag te beoordelen. Als je je herregistratie-aanvraag op tijd hebt ingediend (dat wil zeggen: minimaal 1 dag voordat je registratie verloopt), blijf je geregistreerd tot wij je dossier hebben beoordeeld. Ook als we om een aanvulling vragen, blijf je geregistreerd.

Je registratie verloopt dus niet zolang wij je dossier nog in behandeling hebben, op voorwaarde dat je je herregistratie-aanvraag op tijd hebt ingediend.

Hoe ziet de evc-procedure eruit?

Evc-procedure hbo jeugd- en gezinsprofessional
In de evc-procedure voor jeugd- en gezinsprofessionals wordt getoetst in hoeverre je over de competenties beschikt die nodig zijn om werk te doen dat de inzet van een geregistreerd professional vraagt. Deze evc-standaard is ontwikkeld op basis van het beroepscompetentieprofiel jeugd- en gezinsprofessionals. Na afloop van je evc-traject ontvang je een ervaringscertificaat waarin beschreven staat hoe jij je als professional verhoudt tot de evc-standaard. Als je aan de competentie-eisen hebt voldaan, wordt je ervaringscertificaat omgezet naar een officieel document: het vakbekwaamheidsbewijs ‘vakbekwame hbo jeugd- en gezinsprofessional’. Met dit bewijs kun je je (her)registreren in de kamer Jeugd- en gezinsprofessionals. Ben je al geregistreerd als jeugd- en gezinsprofessional, en moet je een evc-procedure volgen in je herregistratieperiode? Dan heb je tot je eerste herregistratiedatum (maar uiterlijk tot 1 april 2023) de tijd om je evc-traject met succes af te ronden.
Kijk voor meer informatie bij het evc-loket

Evc op opleidingsstandaard
Met een evc op opleidingsstandaard wil je jouw kennis en ervaring vastleggen in een (hbo-)diploma. Er wordt gekeken of je op basis van kennis en ervaring de competenties hebt die nodig zijn om het diploma te halen van een specifieke opleiding, in dit geval de hbo-opleiding Social Work met profiel Jeugd. Een ervaringscertificaat dat aangeeft dat alle competenties van dit opleidingsprofiel aangetoond zijn, geeft mogelijk recht op een diploma, mits de examencommissie van de hogeschool het ervaringscertificaat erkent. Alleen met een erkend hbo-bachelor diploma kun je je (her)registreren als jeugd- en gezinsprofessional.

Evc-procedure jeugdzorgwerker
In een evc-procedure worden eerder verworven competenties van een professional in kaart gebracht en ‘getoetst’. In de evc-procedure voor jeugdzorgwerkers wordt getoetst op de competenties die in het beroepsprofiel van de jeugdzorgwerker zijn vastgelegd.

Een evc-traject maakt duidelijk welke competenties de professional bezit en welke nog ontwikkeld moeten worden. Een na- of bijscholingsadvies kan het gevolg zijn. Daarna wordt op basis van het doorlopen evc-traject aan jeugdzorgwerkers een ‘branchecertificaat jeugdzorgwerker’ afgegeven. Dat is een bewijs dat de hulpverlener de vereiste competenties bezit voor jeugdzorgwerker op hbo-niveau. We accepteren dit branchecertificaat bij de herregistratie van jeugdzorgwerkers die een evc-eis hebben en bij registratie van jeugd- en gezinsprofessionals. Het is daarmee vergelijkbaar met het vereiste hbo-hsao-niveau. Het branchecertificaat jeugdzorgwerker zal voorlopig ook toegang geven tot registratie in de nieuwe kamer jeugd- en gezinsprofessionals, onder de volgende voorwaarden:

  • Professionals die werken onder de cao Jeugdzorg en die al zijn begonnen met de evc-procedure volgens de branchestandaard Jeugdzorgwerker hadden tot 31 december 2018 om dit traject af te ronden. Met het branchecertificaat Jeugdzorgwerker kunnen zij zich (her)registreren in het Kwaliteitsregister Jeugd.
  • Professionals die werken onder de cao Jeugdzorg konden tot 1 oktober 2018 nog starten met hun evc branchestandaard Jeugdzorgwerker. Jeugdprofessionals werkzaam onder de cao Jeugdzorg, die al zijn gestart met de evc-procedure volgens de branchestandaard Jeugdzorgwerker, konden tot 31 december 2018 de benodigde documenten aanleveren bij de evc-aanbieder.
  • Professionals werkzaam in het jeugddomein onder andere cao’s dan de cao Jeugdzorg kunnen vanaf 1 oktober 2018 starten met de nieuwe evc-procedure op beroepscompetentieprofiel jeugd- en gezinsprofessionals.
Moet ik als opleider mijn door NIP/NVO geaccrediteerde scholing ook bij SKJ laten accrediteren?

Nee, dat hoeft niet. Jeugdzorgwerkers en jeugd- en gezinsprofessionals mogen door NIP/NVO geaccrediteerde scholing opvoeren voor hun herregistratie.

Wat gebeurt er als ik niet kan voldoen aan de herregistratie-eisen?

Iedere geregistreerde professional krijgt vanaf een halfjaar voor het verlopen van de herregistratieperiode regelmatig berichten waar in wij aangeven dat de registratietermijn bijna verloopt. Heb je al voldoende punten ingediend, dan verschijnt er in Mijn SKJ een button in beeld waarmee je jouw herregistratie kunt indienen. Indien er activiteiten ontbreken in je dossier, zullen wij een aansluitend bericht sturen met de nodige informatie.

Wanneer je onverhoopt niet aan de herregistratie-eisen kunt voldoen, dan verzoeken wij je om ons dit tijdig te laten weten. Meer informatie over de herregistratievoorwaarden kun je lezen in het registratiereglement, hoofdstuk III artikel 11 t/m 15.

Heb je, ondanks alle herinneringen, op je herregistratiedatum nog steeds geen herregistratieaanvraag ingediend, dan ben je na de herregistratiedatum niet meer geregistreerd. In je dossier, en ook in dat van de werkgever, is dit zichtbaar als verlopen registratie.

Op het moment dat een registratie verlopen is, is een professional niet langer geregistreerd, niet langer zichtbaar in het openbaar register en valt niet langer onder het tuchtrecht. Daarom adviseren wij je om in deze situatie altijd contact op te nemen met de werkgever. Immers volgens het Kwaliteitskader Jeugd mag een werkgever sommige taken alleen laten uitvoeren door een geregistreerd professional.

Aan welke eisen moet ik voldoen bij mijn herregistratie als jeugd- en gezinsprofessional?

Als je 5 jaar geregistreerd staat als jeugd- en gezinsprofessional moet je aantonen dat je actief bezig bent geweest met je professionele ontwikkeling. Hier vind je de eisen die gelden voor de herregistratie.

Kan ik tijdens de periode van vooraanmelding gevolgde bij- en nascholing opvoeren in het kader van mijn herregistratie?

Nee, dat kan niet. Het aantal uren deskundigheidsbevordering dat u tijdens uw periode van herregistratie moet volgen (gemiddeld 12 per jaar, 60 uur over 5 jaar), moet tijdens uw periode van herregistratie worden behaald.

Er is één uitzondering. Sommige professionals hebben voor hun herregistratie een aanvullende eis om een door het Kwaliteitsregister Jeugd (SKJ) geaccrediteerde training professionele standaarden te volgen. Als u tijdens uw periode van vooraanmelding (of al eerder) een door SKJ geaccrediteerde training professionele standaarden hebt gevolgd, dan hoeft u een dergelijke training niet nogmaals te volgen. U kunt ten behoeve van uw herregistratie het bewijsstuk (een certificaat) uploaden.

Waarvoor gebruik ik mijn portfolio?

Als u geregistreerd bent, kunt u inloggen in Mijn SKJ. Daar vindt u uw persoonlijke portfolio. In uw portfolio kunt u bijhouden wat u heeft gedaan op het gebied van deskundigheidsbevordering, reflectie en werkervaring. Ook kunt u een foto uploaden en informatie over uw registratie (bijvoorbeeld een stageverslag) toevoegen aan uw profiel.

Wat is geaccrediteerde deskundigheidsbevordering voor jeugd- en gezinsprofessionals?

Voor jouw herregistratie als jeugd- en gezinsprofessional is het van belang dat je aan deskundigheidsbevordering doet die bijdraagt aan het actueel houden van jouw vakkennis. De kwaliteit van scholingen, trainingen en andere vormen van deskundigheidsbevordering wordt daarom vooraf getoetst. Alle geaccrediteerde deskundigheidsbevordering is te vinden op deze site.

Als de deskundigheidsbevorderingsactiviteit voldoet aan de kwaliteitseisen die worden gesteld, wordt deze geaccrediteerd. De aanbieder van de deskundigheidsbevordering vraagt vooraf accreditatie aan. Dat kan ook de werkgever zijn als het een interne scholing betreft.

Om voor accreditatie in aanmerking te komen, wordt gekeken of de deskundigheidsbevordering aan de volgende 3 punten voldoet:

  • deze is gericht op de professionele ontwikkeling van de jeugd- en gezinsprofessional
  • deze is gericht op het actueel houden van de vakkennis op minimaal het niveau van een beroepsopleiding
  • deze draagt bij aan het kunnen hanteren van de professionele opgaven die de jeugd- en gezinsprofessional in zijn beroepspraktijk tegenkomt
Wat wordt bedoeld met ‘reflectie’ voor jeugd- en gezinsprofessionals?

Voor je herregistratie is het belangrijk dat je kritisch kijkt naar je eigen handelen als professional. Door daar regelmatig op te reflecteren blijf je je bewust van hoe je handelt, welke afwegingen je maakt en hoe je die afwegingen maakt. Meer over reflectie.

Wat moet ik doen als ik door persoonlijke omstandigheden minder of niet gewerkt heb?

Verlenging herregistratieperiode
Voor zwangerschapsverlof, ouderschapsverlof en/of ziekteverlof kun je verlenging van je herregistratieperiode aanvragen. Ook als je andere zwaarwegende redenen hebt waarom je je herregistratie niet tijdig af kunt ronden, kun je een verlengingsaanvraag doen. Klik hiervoor op de button Registratie verlengen in het linker menu in Mijn SKJ. De periode van herregistratie kan met maximaal 2 jaar worden verlengd.

Kun je niet (meer) inloggen, gebruik dan het formulier Aanvraagformulier verlenging herregistratieperiode en stuur dit naar uitstel@skjeugd.nl.

Aanvullend programma
Ben je (tijdelijk) niet werkzaam als jeugd- en gezinsprofessional, bijvoorbeeld omdat je een management- of beleidsfunctie hebt (gehad) of omdat je werkloos bent (geweest), dan kun je wellicht niet voldoen aan de werkervaringseis die nodig is bij herregistratie. Heb je wel 60 uur geaccrediteerde deskundigheidsbevordering (scholing) gevolgd, dan is het mogelijk een aanvullend programma te volgen om toch te kunnen herregistreren. Meer informatie: Aanvullend programma ter compensatie van onvoldoende werkervaring.

Ik kan geen documenten uploaden

Lukt het niet om documenten te uploaden in uw Mijn SKJ en werkt u met Internet Explorer? Probeer het dan nogmaals met Google Chrome. Deze browser is gratis te downloaden. Je kunt alleen pdf- en jpeg-bestanden uploaden.

Je kunt ook gemakkelijk documenten uploaden via onze gratis app. Deze is te downloaden via de App Store of Google Play.

Ik ga met zwangerschapsverlof of ben langdurig ziek, wat nu?

Voor zwangerschapsverlof, ouderschapsverlof en/of ziekteverlof kun je verlenging van je herregistratieperiode aanvragen. Ook als je andere zwaarwegende redenen hebt waarom je je herregistratie niet tijdig af kunt ronden, kun je een verlengingsaanvraag doen. Klik hiervoor op de button Registratie verlengen in het linker menu in Mijn SKJ. De periode van herregistratie kan met maximaal 2 jaar worden verlengd.

Kun je niet (meer) inloggen, gebruik dan het formulier Aanvraagformulier verlenging herregistratieperiode en stuur dit naar uitstel@skjeugd.nl.

Wat is ‘overige deskundigheidsbevordering’ bij jeugd- en gezinsprofessionals?

In de categorie Overige deskundigheidsbevordering kun je activiteiten uploaden die niet onder formeel of informeel leren vallen, maar die je toch in je activiteitenoverzicht wil plaatsen.